Quy định mới về xác định tỷ giá đối với doanh nghiệp xuất khẩu

1. Tổng quan

Bài viết hướng dẫn về các loại tỷ giá được áp dụng đối với doanh nghiệp xuất khẩu theo từng mục đích sử dụng, bao gồm ghi nhận kế toán, lập hóa đơn và khai thuế, xác định trị giá hải quan.

Nội dung bài viết bao gồm:

  • Tỷ giá giao dịch thực tế sử dụng để ghi nhận doanh thu và các nghiệp vụ kế toán.
  • Tỷ giá sử dụng để khai thuế và xác định trị giá tính thuế hải quan.
  • Tỷ giá thể hiện trên hóa đơn xuất khẩu.
  • Lưu ý về trường hợp tỷ giá kế toán khác với tỷ giá sử dụng trên hóa đơn hoặc tờ khai hải quan, dẫn đến chênh lệch số tiền quy đổi sang VND.

2. Các loại tỷ giá áp dụng đối với doanh nghiệp xuất khẩu

2.1 Tỷ giá hạch toán kế toán

Đối với kế toán, doanh nghiệp thực hiện theo Thông tư 99/2025/TT-BTC. Tỷ giá hạch toán kế toán dùng để ghi nhận doanh thu, ghi nhận công nợ phải thu, hạch toán chênh lệch tỷ giá.

Do đó, khi ghi nhận doanh thu xuất khẩu, doanh nghiệp sử dụng tỷ giá thực tế tại thời điểm ghi nhận doanh thu.

Tỷ giá giao dịch thực tế: Được lựa chọn tỷ giá giao dịch thực tế tại ngày giao dịch là tỷ giá mua bán chuyển khoản trung bình (hoặc tỷ giá xấp xỉ chênh lệch không vượt quá +/-1% so với tỷ giá mua bán chuyển khoản trung bình) của ngân hàng thương mại nơi thường xuyên có giao dịch. Việc sử dụng tỷ giá xấp xỉ phải đảm bảo không làm ảnh hưởng trọng yếu đến BCTC.

2.2 Tỷ giá xuất hóa đơn hàng xuất khẩu, tỷ giá phục vụ khai thuế và hải quan

2.2.1 Tỷ giá dùng để xác định trị giá tính thuế

Ngày 11/9/2026, Cục Hải quan đã ban hành Công văn 21591/CHQ-NVTHQ năm 2026 về kiến nghị hướng dẫn tỷ giá xuất hóa đơn áp dụng đối với hàng hóa xuất khẩu.

Công văn 21591/CHQ-NVTHQ xem Tại đây

Theo đó, Công văn 21591/CHQ-NVTHQ 2026 hướng dẫn tỷ giá xuất hóa đơn đối với hàng hóa xuất khẩu, cụ thể như sau:

Theo quy định tại khoản 5 Điều 21 Nghị định 08/2015/NĐ-CP quy định chỉ tiết và biện pháp thi hành Luật Hải quan về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát, kiểm soát hải quan được sửa đổi bổ sung bởi khoản 9 Điều 1 Nghị định 167/2025/NĐ-CP.

Kiểm tra, xác định trị giá hải quan…

5. Tỷ giá giữa đồng Việt Nam với đồng tiền nước ngoài dùng để xác định trị giá tính thuế là tỷ giá ngoại tệ mua vào theo hình thức chuyển khoản của Hội sở chỉnh Ngản hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam tại thời điểm cuối ngày của ngày thứ năm tuần trước liền kể hoặc là tỷ giá cuối ngày của ngày làm việc liền trước ngày thứ năm trong trường hợp ngày thứ năm là ngày lễ, ngày nghỉ. Tỷ giá này được sử dụng để xác định tỷ giá tính thuế cho các tờ khai hải quan đăng ký trong tuần.

Đối với các ngoại tệ không được Hội sở chính Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam công bổ tỷ giá thì xác định theo tỷ giá tính chéo giữa đồng Việt Nam với một số ngoại tệ do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố trên trang điện tử của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Đối với các ngoại tệ chưa được công bố tỷ giá tính chéo thì trên cơ sở để nghị của Bộ Tài chính, Ngán hàng Nhà nước Việt Nam xác định và công bố tỷ giá

=> Trên cơ sở đó, doanh nghiệp thực hiện khai báo và xác định trị giá hải quan theo tỷ giá áp dụng tại thời điểm đăng ký tờ khai để tính thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu.

Trường hợp trị giá giao dịch được thể hiện thống nhất bằng ngoại tệ nhưng số tiền quy đổi sang VND trên tờ khai hải quan khác với số tiền quy đổi trên chứng từ khác do doanh nghiệp sử dụng các tỷ giá khác nhau cho từng mục đích thì khoản chênh lệch bằng VND không được xác định là chênh lệch về trị giá hàng hóa.

2.2.2 Tỷ giá ghi trên hóa đơn

Cục Thuế đã có Công văn 6810/CT-QLNT ngày 14/09/2026 hướng dẫn về tỷ giá hóa đơn.

Công văn 6810/CT-QLNT xem Tại đây

Thực hiện Nghị định 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế 2025 về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử, Cục Thuế nhận được một số phản ánh về việc xác định tỷ giá ngoại tệ thể hiện trên hóa đơn điện tử. Để thống nhất trong thực hiện pháp luật, Cục Thuế có ý kiến như sau:

Căn cứ Mục 8 Phụ lục Nội dung của hóa đơn kèm theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP quy định đồng tiền thể hiện trên hóa đơn như sau:

NỘI DUNG CỦA HÓA ĐƠN

…8. Chữ viết, chữ số và đồng tiền thể hiện trên hóa đơn…c) Đồng tiền ghi trên hóa đơn là đồng Việt Nam, ký hiệu quốc gia là “đ”.c.1) Trường hợp nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh bằng ngoại tệ theo quy định của pháp luật về ngoại hối thì đơn giá, thành tiền, tổng số tiền thuế giá trị gia tăng theo từng loại thuế suất, tổng cộng tiền thuế giá trị gia tăng, tổng số tiền thanh toán được ghi bằng ngoại tệ, đơn vị tiền tệ ghi tên ngoại tệ. Người bán đồng thời thể hiện trên hóa đơn tỷ giá ngoại tệ với đồng Việt Nam theo tỷ giá theo quy định của Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành;…

Căn cứ tại khoản 1 và khoản 2 Điều 26 Luật Quản lý thuế 2025 quy định hóa đơn điện tử như sau:

Hóa đơn điện tử

1. Hóa đơn điện tử là hóa đơn ở dạng dữ liệu điện tử do tổ chức, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ lập để ghi nhận thông tin bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ theo quy định của pháp luật về thuế và pháp luật về kế toán.…5. Nguyên tắc, quyền và trách nhiệm lập, quản lý, sử dụng hóa đơn điện tử:a) Tổ chức, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh phải lập hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ để giao cho người mua theo định dạng chuẩn dữ liệu và phải ghi đầy đủ nội dung theo quy định của pháp luật về thuế và pháp luật về kế toán, bảo đảm phản ánh đầy đủ, trung thực nội dung nghiệp vụ kinh tế phát sinh và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của hóa đơn đã lập, trừ trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định của Chính phủ;

…

=> Căn cứ quy định nêu trên:

– Đối với các trường hợp được khai thuế, khoản thu khác bằng ngoại tệ quy định tại khoản 1 Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP thì đồng tiền khai, nộp thuế, các khoản thu khác và tỷ giá khai thuế quy đổi thực hiện theo quy định tại Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP.

– Trường hợp nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh bằng ngoại tệ theo quy định của pháp luật về ngoại hối thì người bán thể hiện trên hóa đơn tỷ giá ngoại tệ với Đồng Việt Nam theo quy định tại điểm c.1 khoản 8 Phụ lục kèm theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Căn cứ quy định tại khoản 1, khoản 5 Điều 26 Luật Quản lý thuế 2025 và pháp luật về kế toán, tỷ giá thể hiện trên hóa đơn là tỷ giá giao dịch thực tế được xác định theo quy định của pháp luật về kế toán.

2.2.3 Lưu ý

Việc tồn tại đồng thời tỷ giá kế toán và tỷ giá khai thuế/hải quan có thể làm phát sinh chênh lệch giữa:
  • Doanh thu ghi nhận trên sổ kế toán.
  • Doanh thu thể hiện trên hóa đơn xuất khẩu.
  • Doanh thu phục vụ khai báo hải quan.

Chênh lệch trên là hiện tượng bình thường không cần xử lý nếu doanh nghiệp áp dụng đúng quy định

Lưu ý: Việc chênh lệch tỷ giá xuất hóa đơn/hải quan (dùng tỷ giá mua vào chuyển khoản Vietcombank cuối ngày Thứ 5 tuần trước) và tỷ giá ghi nhận doanh thu kế toán là hiện tượng bình thường theo đúng quy định pháp luật, doanh nghiệp không cần hạch toán xử lý chênh lệch.

Cập nhật 23/09/2026


Bài viết này hữu ích chứ?

Nền tảng quản trị doanh nghiệp hợp nhất MISA AMIS với gần 200.000 khách hàng doanh nghiệp đang sử dụng

Bài viết liên quan

Hỏi Cộng đồng MISA
Nếu bạn vẫn còn thắc mắc hãy đăng câu hỏi vào Cộng đồng MISA để được giải đáp miễn phí và nhanh chóng
Đăng bài ngay