1. Trang chủ
  2. 6. Khác
  3. Khác
  4. Câu hỏi thường gặp
  5. Câu hỏi thường gặp theo nghiệp vụ
  6. CHTG Thuế
  7. Hướng dẫn hạch toán và kê khai hóa đơn thay thế đầu vào khi đã lập tờ khai lần đầu của kỳ phát sinh hóa đơn gốc

Hướng dẫn hạch toán và kê khai hóa đơn thay thế đầu vào khi đã lập tờ khai lần đầu của kỳ phát sinh hóa đơn gốc

1. Tổng quan

Bài viết hướng dẫn cách hạch toán và kê khai hóa đơn thay thế đầu vào trong trường hợp đơn vị đã lập tờ khai thuế của kỳ phát sinh hóa đơn gốc.

Nội dung bài viết bao gồm:

  • Hướng dẫn hạch toán và kê khai khi việc khai bổ sung làm giảm số thuế phải nộp hoặc tăng/giảm số thuế còn được khấu trừ chuyển kỳ sau.
  • Hướng dẫn hạch toán và kê khai khi việc khai bổ sung làm tăng số thuế phải nộp hoặc giảm số thuế được hoàn.

2. Các bước thực hiện

2.1 Nếu việc khai bổ sung chỉ làm giảm số thuế phải nộp hoặc tăng/ giảm số thuế còn được khấu trừ chuyển kỳ sau

2.1.1 Cách hạch toán

Anh/chị thực hiện theo các bước sau:

Bước 1: Giữ nguyên Hóa đơn đầu vào (gốc).

Bước 2: Hạch toán hóa đơn thay thế

Do Hóa đơn gốc được giữ nguyên, anh/chị chỉ hạch toán phần chênh lệch giữa Hóa đơn thay thế và Hóa đơn gốc, cụ thể:

Hóa đơn thay thế TĂNG số lượng, đơn giá, thành tiền so với Hóa đơn gốc

– Hạch toán chênh lệch tiền thuế GTGT

  • Thêm Chứng từ nghiệp vụ khác, tích chọn Hạch toán cộng gộp nhiều hóa đơn.
  • Tại Tab Hạch toán, hạch toán phần chênh lệch tiền thuế GTGT: Nợ TK 1331/ Có TK 111, 112, 331,… số tiền bằng phần thuế GTGT tăng.

  • Tab Kê khai hoá đơn:
    • Loại thuế Tăng hóa đơn đầu vào
    • Điền đầy đủ đúng giá trị hóa đơn thay thế (Giá trị, % thuế, Tiền thuế, TK thuế, Ngày HĐ, Số HĐ,…)

– Hạch toán phần chênh lệch của số lượng, đơn giá, thành tiền

  • Nếu Hàng vẫn còn tồn trong kho: hạch toán tăng thêm Giá trị tồn kho

Thêm Chứng từ mua hàng qua kho chọn Không kèm hóa đơn (do đã hạch toán tiền thuế), hạch toán số chênh lệch với Hóa đơn gốc

  • Nếu Hàng đã bán hết: hạch toán tăng Giá vốn hàng bán
    • Thêm Chứng từ nghiệp vụ khác

    • Tab Kê khai hóa đơn và hạch toán thuế: Không tích Có hóa đơn (do đã ghi nhận ở Hạch toán chênh lệch tiền thuế GTGT)

Nếu hóa đơn thay thế GIẢM số lượng, đơn giá, thành tiền so với Hóa đơn gốc

– Hạch toán chênh lệch tiền thuế GTGT

  • Thêm Chứng từ nghiệp vụ khác, tích chọn Hạch toán cộng gộp nhiều hóa đơn.
  • Tại Tab Hạch toán, hạch toán phần chênh lệch tiền thuế GTGT: Nợ TK 111, 112, 331,… /  Có TK 1331 số tiền bằng phần thuế GTGT giảm.

  • Tab Kê khai hoá đơn:
    • Loại thuế Giảm hóa đơn đầu vào
    • Điền đầy đủ đúng giá trị hóa đơn thay thế (Giá trị, % thuế, Tiền thuế, TK thuế, Ngày HĐ, Số HĐ,…)

– Hạch toán phần chênh lệch của số lượng, đơn giá, thành tiền

  • Nếu Hàng vẫn còn tồn trong kho: hạch toán giảm Giá trị tồn kho

Thêm chứng từ Trả lại hàng mua chọn Không có hóa đơn (do đã hạch toán tiền thuế), hạch toán số chênh lệch với Hóa đơn gốc:

  • Nếu Hàng đã bán hết: hạch toán giảm Giá vốn hàng bán
    • Thêm Chứng từ nghiệp vụ khác

    •  Tab Kê khai hóa đơn và hạch toán thuế: Không tích Có hóa đơn (do đã ghi nhận ở Hạch toán chênh lệch tiền thuế GTGT)

2.1.2 Cách kê khai

Nếu việc khai bổ sung chỉ làm giảm số thuế phải nộp hoặc tăng/giảm số thuế được khấu trừ chuyển kỳ sau

=> Không lập tờ khai bổ sung mà kê khai vào kỳ hiện tại:

  • Tăng: kê vào chỉ tiêu [38]
  • Giảm: kê vào chỉ tiêu [37]
  • Không kê vào chỉ tiêu [24], [25]

Ví dụ:

– Trường hợp 1: Hóa đơn thay thế làm GIẢM số thuế GTGT phải nộp (kê vào chỉ tiêu [38])

  • Tháng 7/2026, công ty đã kê khai thuế GTGT với tổng số thuế GTGT đầu vào là 40.000.000 đồng, tổng số thuế GTGT đầu ra là 50.000.000 đồng, sau khi kê khai công ty phát sinh 10.000.000 đồng Thuế giá trị gia tăng còn phải nộp trong kỳ tại chỉ tiêu [40].

  • Ngày 08/08/2026, công ty nhận hóa đơn thay thế số 00000031 cho hóa đơn số 00000012 làm tăng 1.0000.000 đồng thuế GTGT đầu vào.
  • Nếu kê khai hóa đơn thay thế lên tờ khai bổ sung của tháng 7/2026 thì số thuế GTGT phải nộp giảm từ 10.000.000 đồng xuống còn 9.000.000 đồng.

Cách kê khai:

  • Không lập Tờ khai bổ sung tháng 7/2026.
  • Kê số thuế GTGT giảm 1.000.000 đồng vào chỉ tiêu [38] trên tờ khai thuế GTGT tháng 8/2026.

Trường hợp 2: Hóa đơn thay thế làm TĂNG số thuế GTGT được khấu trừ chuyển kỳ sau (kê vào chỉ tiêu [38])

  • Tháng 7/2026, công ty đã kê khai thuế GTGT với tổng số thuế GTGT đầu vào là 70.000.000 đồng, tổng số thuế GTGT đầu ra là 50.000.000 đồng, sau khi kê khai  công ty phát sinh 20.000.000 đồng thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau tại chỉ tiêu [43].

  • Ngày 08/08/2026, công ty nhận hóa đơn thay thế số 00000031 cho hóa đơn số 00000012 làm tăng 1.0000.000 đồng thuế GTGT đầu vào.
  • Nếu kê khai hóa đơn thay thế lên tờ khai bổ sung của tháng 7/2026, số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau tăng từ 20.000.000 đồng lên 21.000.000 đồng.

Cách kê khai:

  • Không lập Tờ khai bổ sung tháng 7/2026
  • Kê khai số tiền tăng 1.000.000 đồng vào chỉ tiêu [38] trên tờ khai thuế GTGT tháng 8/2026.

– Trường hợp 3: Hóa đơn thay thế làm GIẢM số thuế GTGT được khấu trừ chuyển kỳ sau (kê vào chỉ tiêu [37])

  • Tháng 7/2026, công ty đã kê khai thuế GTGT với tổng số thuế GTGT đầu vào là 70.000.000 đồng, tổng số thuế GTGT đầu ra là 50.000.000 đồng, sau khi kê khai  công ty phát sinh 20.000.000 đồng thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau tại chỉ tiêu [43].

  • Ngày 08/08/2026, công ty nhận hóa đơn thay thế số 00000031 cho hóa đơn số 00000012 làm giảm 1.000.000 đồng tiền thuế GTGT đầu vào.
  • Nếu kê khai hóa đơn thay thế lên tờ khai bổ sung của tháng 7/2026, số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau giảm từ 20.000.000 đồng xuống 19.000.000 đồng.

Cách kê khai:

  • Không lập Tờ khai bổ sung tháng 7/2026
  • Kê khai số tiền giảm 1.000.000 đồng vào chỉ tiêu [37] trên tờ khai thuế GTGT tháng 8/2026.

2.2 Nếu việc khai bổ sung làm tăng số thuế phải nộp hoặc giảm số thuế
được hoàn

2.2.1 Cách hạch toán

Anh/chị thực hiện theo các bước sau:

Bước 1: Giữ nguyên Hóa đơn đầu vào (gốc).

Bước 2: Hạch toán hóa đơn thay thế

Hạch toán hóa đơn

  • Thêm Chứng từ nghiệp vụ khác, tích chọn Hạch toán cộng gộp nhiều hóa đơn.
  • Tại Tab Hạch toán: hạch toán Nợ TK 1331 / Có TK 111, 112, 331, Số tiền =0

  • Tab Kê khai hoá đơn:
    • Loại thuế Giảm hóa đơn đầu vào
    • Điền đầy đủ đúng giá trị hóa đơn thay thế (Giá trị, % thuế, Tiền thuế, TK thuế, Ngày HĐ, Số HĐ,…)

– Hạch toán phần chênh lệch của số lượng, đơn giá, thành tiền

  • Nếu Hàng vẫn còn tồn trong kho: hạch toán giảm Giá trị tồn kho

Thêm chứng từ Trả lại hàng mua chọn Không có hóa đơn (do đã hạch toán tiền thuế), hạch toán số chênh lệch với Hóa đơn gốc:

  • Nếu Hàng đã bán hết: hạch toán giảm Giá vốn hàng bán
    • Thêm Chứng từ nghiệp vụ khác

    •  Tab Kê khai hóa đơn và hạch toán thuế: Không tích Có hóa đơn (do đã ghi nhận ở Hạch toán chênh lệch tiền thuế GTGT)

Bước 3: Vào phân hệ Thuế, tab Khai thuế, chọn Khai bổ sung\Tờ khai thuế GTGT khấu trừ (01/GTGT)

  • Sau khi Cất tờ khai nhấn Hạch toán điều chỉnh. Chương trình sẽ sinh ra chứng từ Điều chỉnh thuế GTGT
  • Số tiền trên chứng từ điều chỉnh là số tiền thuế GTGT chênh lệch giữa Hóa đơn gốc và Hóa đơn thay thế

2.2.2 Cách kê khai

– Kỳ kê khai gốc phát sinh số thuế phải nộp: Lập tờ khai bổ sung cho kỳ gốc và nộp thêm tiền thuế phát sinh + tiền chậm nộp

Ví dụ: Hóa đơn thay thế làm phát sinh số thuế GTGT phải nộp thêm

  • Tháng 7/2026, công ty đã kê khai thuế GTGT với tổng số thuế GTGT đầu vào là 40.000.000 đồng, tổng số thuế GTGT đầu ra là 50.000.000 đồng, sau khi kê khai công ty phát sinh 10.000.000 đồng Thuế giá trị gia tăng còn phải nộp trong kỳ tại chỉ tiêu [40].

  • Ngày 08/08/2026, công ty nhận hóa đơn thay thế số 00000031 cho hóa đơn số 00000012 làm giảm 1.000.000 đồng tiền thuế GTGT đầu vào.
  • Nếu kê khai hóa đơn thay thế lên tờ khai bổ sung của tháng 7/2026, số thuế GTGT còn phải nộp tăng từ 10.000.000 đồng lên 11.000.000 đồng.

Cách kê khai:

  • Lập Tờ khai bổ sung tháng 7/2026.
  • Kê khai hóa đơn thay thế trên tờ khai bổ sung tháng 7/2026.

  • Thực hiện nộp thêm 1.000.000 đồng tiền thuế GTGT phát sinh và tiền chậm nộp (nếu có) theo quy định.

– Kỳ kê khai gốc phát sinh số thuế GTGT khấu trừ sau khi kê khai bổ sung phát sinh số thuế phải nộp: Lập tờ khai bổ sung và nộp thêm tiền thuế phát sinh + tiền chậm nộp + điều chỉnh vào chỉ tiêu số 37 của kỳ hiện tại

Ví dụ:

  • Tháng 7/2026, công ty đã kê khai thuế GTGT với tổng số thuế GTGT đầu vào là 52.000.000 đồng, tổng số thuế GTGT đầu ra là 50.000.000 đồng, sau khi kê khai  công ty phát sinh 2.000.000 đồng thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau tại chỉ tiêu [43].

  • Ngày 08/08/2026, công ty nhận hóa đơn thay thế số 00000031 cho hóa đơn số 00000012 làm giảm 3.000.000 đồng tiền thuế GTGT đầu vào.
  • Nếu kê khai hóa đơn thay thế lên tờ khai bổ sung của tháng 7/2026, phát sinh số thuế GTGT còn phải nộp 1.000.000 đồng.

Cách kê khai:

  • Lập Tờ khai bổ sung tháng 7/2026.
  • Kê khai hóa đơn thay thế trên tờ khai bổ sung tháng 7/2026.
  • Thực hiện nộp thêm 1.000.000 đồng tiền thuế GTGT phát sinh và tiền chậm nộp (nếu có) theo quy định.
  • Kê khai số tiền thuế GTGT đầu vào giảm 3.000.000 đồng vào chỉ tiêu [37] trên tờ khai thuế GTGT tháng 8/2026.

Cập nhật 22/08/2026


Bài viết này hữu ích chứ?

Nền tảng quản trị doanh nghiệp hợp nhất MISA AMIS với gần 200.000 khách hàng doanh nghiệp đang sử dụng

Bài viết liên quan

Hỏi Cộng đồng MISA
Nếu bạn vẫn còn thắc mắc hãy đăng câu hỏi vào Cộng đồng MISA để được giải đáp miễn phí và nhanh chóng
Đăng bài ngay